Persoonlijk

Maria van der Heijden van MVO Nederland

‘De kunst is om iedereen mee te krijgen




Klimaatneutraal, circulair, inclusief en met eerlijke ketens. Als je het aan MVO Nederland vraagt zijn dit de basisingrediënten van de nieuwe economie. Directeur-bestuurder Maria van der Heijden vindt het tijd voor een versnelling in de noodzakelijke transitie. ‘Dat lukt alleen als iedereen meedoet, niet alleen bedrijven.’


Lees verder  

Rijststro, veel mensen hebben er misschien nog nooit van gehoord. Dit afval uit de rijstproductie wordt in India vaak verbrand, met smog en luchtvervuiling tot gevolg. Terwijl rijststro goed te verwerken is tot onder meer duurzame verpakkingen, papier en meubelpanelen. Het is een van de vele projecten waarbij MVO Nederland bedrijven met elkaar verbindt. Natuurlijk is daar een netwerk voor nodig, beaamt Maria van der Heijden. Maar het vraagt van de organisatie vooral dat deze nieuwe verbindingen ziet. Positief zijn, vooruitkijken, in kansen denken en zien wat ondernemers nodig hebben. ‘Het is wat onze partners van ons verwachten. Praktische handvatten: hoe pakken we de transitie aan?’ Om de rest van Nederland mee te krijgen is een mindshift nodig. ‘De nieuwe economie hoeft niet ingewikkeld te zijn. Ik wil dat mensen denken: dat is gaaf, dat wil ik ook.’  

 

Nieuwe Economie Index

MVO Nederland begon in 2004 als een kennis- en informatiecentrum van het ministerie van Economische Zaken. Inmiddels is het een netwerk voor ondernemers met duurzame ambities. De afgelopen jaren is de organisatie in een nieuwe fase beland, aldus de directeur. ‘Het bewustzijn is er wel, na ruim vijftien jaar agendasetting.’ Er wordt veel gepraat over de noodzaak om klimaatneutraal te werken. Mensen weten wat circulaire economie inhoudt, begrijpen de noodzaak van eerlijke ketens en een samenleving waarin iedereen mag meedoen. ‘Maar in concrete acties moet er veel meer gebeuren.’ Zo rapporteren de meeste bedrijven nog niet over hun impact op mens en milieu. En dus scoort het Nederlandse bedrijfsleven op de NEx (Nieuwe Economie Index) ‘een bedroevend resultaat’ van 12,1 procent. De NEx is een nieuw meetinstrument waarmee de organisatie beter de vinger aan de pols wil houden. Overigens doet Nederland het niet op alle punten slecht. ‘Op energievormen is Nederland weliswaar hekkensluiter in Europa, maar op circulair gebied doen we het iets beter.’ Blinde vlek is bij veel bedrijven nog biodiversiteit. ‘Terwijl dit wel echt een wezenlijk onderdeel is van het klimaat.’

Maria van der Heijden ziet de overgang naar een nieuwe economie als een ‘bottom up-beweging’. ‘De innovatie komt van ondernemers, zij werken uit overtuiging aan die stip op de horizon.’ Ze weet waarover ze het heeft. Na een start bij grote bedrijven als Randstad, Rabobank en Flora Holland was ze medeoprichter van Women on Wings, de organisatie die een kwart miljoen Indiase vrouwen aan werk hielp, waardoor hun kinderen naar school konden. ‘Ondernemen is ploeteren, ploegen door een grindbak: twee stappen vooruit en een terug.’ Zij deed het indertijd zonder enige support vanuit de overheid. ‘Terwijl die juist in deze initiële fase veel voor sociale ondernemers kan doen.’

MVO Nederland in cijfers

  •  Het grootste duurzame bedrijvennetwerk van Europa
  • Circa 2.000 aangesloten bedrijven
  • 530 bedrijven actief in projecten en netwerken
  • 12 internationale en 27 nationale projecten
  • 10.000+ leden op het online matchmaker platform Futureproof
  • Bij MVO Nederland werken 60 mensen.

Coöperatiemodel

Hoewel ze gelooft in de kracht van bedrijven, kunnen deze het niet alleen. Ze hebben namelijk ook te maken met de wijze waarop de overheid de economie inricht. Neem de belastingen. ‘We moeten naar een nieuw systeem dat gebruik van grondstoffen en de uitstoot van CO2 belast. Terwijl de belasting op arbeid omlaag kan. Pas met andere prijzen voor producten en diensten zullen mensen hun gedrag veranderen.’ Dat betekent lobbyen in Den Haag. 


Maria van der Heijden MVO Nederland_1605

‘De kunst is om iedereen mee te krijgen, zodat er geen kloof ontstaat met de rest van Nederland.’ Ze vindt het een groot nadeel dat de poldercultuur in Nederland ook veel mensen buitensluit. ‘Je moet juist met andersgestemden aan tafel zitten, dus anders in leeftijd, etniciteit, opleiding, religie.’ Ze gelooft daarbij sterk in het coöperatiemodel. ‘Ik zeg altijd: alleen ga je sneller, maar samen kom je verder. Van buitenaf lijkt het dat een coöperatie veel en onnodig overlegt. Maar je komt tot gedragen besluiten die bestendiger zijn en meer effect hebben.’   

 

Groene parel

Het ‘andere geluid’ haalt Van der Heijden daarom bewust naar binnen. Bijvoorbeeld bij het doorlichten van de productieketen van koffie. Het ligt voor de hand om hierbij multinationals te vragen, maar in het project True Cost Pricing zitten juist veel MKB’ers. ‘Deze bedrijven maken tachtig procent uit van onze economie, maar je hoort ze zelden. Terwijl de meeste innovaties hier gebeuren.’ De multinationals kunnen vervolgens een belangrijke rol spelen bij het opschalen. ‘De Vegetarische Slager kwam voort uit het MKB en benut sinds de overname de schaal van Unilever om een verantwoorde manier van consumeren groot te maken.’ Voor de transitie naar een nieuwe economie zijn alle stakeholders nodig: overheid, maatschappelijk middenveld én bedrijven. Van der Heijden: ‘Maar ook de banken zijn superbelangrijk. ASN Bank heeft als “groene parel in de financiële dienstverlening” een belangrijke plaats in het koplopers-netwerk van MVO Nederland. Inmiddels volgen de grootbanken het goede voorbeeld en financieren ook steeds meer bedrijven in de circulaire economie. Net als de overheid zijn banken hard nodig bij het scheppen van de juiste randvoorwaarden.’ 


Naar boven 

Gerelateerde artikelen:

Gerelateerd
De weg naar klimaatneutraal

Goedgeld December 2019


Gerelateerd
Platform Living Wage Financials, zet zich in voor leefbaar loon in de kledingindustrie 

Goedgeld September 2019


Gerelateerd
Klimaatimpact financiële instellingen ontleed.

Goedgeld maart 2018


Klimaatneutraal, circulair, inclusief en met eerlijke ketens; volgens MVO Nederland de basis-ingrediënten van de nieuwe economie. Directeur-bestuurder Maria van der Heijden vindt het tijd voor een versnelling in de noodzakelijke transitie.

13/15
Loading ...